Wniosek o dotację z PFRON a wniosek z urzędu pracy: różnice i co przygotujesz raz
czytaj więcej
Lista zakupów gotowa, kosztorys się zgadza, a Ty trafiasz na rubrykę z nawiasem na trzy linijki: kim są konkurenci, gdzie działają, jakie mają mocne i słabe strony, w czym są lepsi i co z tym zrobisz. Otwierasz wyszukiwarkę i… właściwie od czego zacząć?
Analiza konkurencji we wniosku o dotację to nie praca naukowa, ale też nie jedno zdanie o „kilku firmach w okolicy”. Pokażę Ci, jak ją przygotowuję: od rozłożenia rubryki na pytania, przez szukanie firm i notatkę roboczą, po krótki tekst, który mieści się w polu druku.
Spis treści
Czego wymaga rubryka o konkurencji we wniosku o dotację?
To zależy od druku. Przy dotacji z urzędu pracy na otwarcie firmy przepisy tej rubryki nie narzucają. Rozporządzenie z 21 listopada 2025 r. o wnioskach o dofinansowanie podjęcia działalności gospodarczej wymienia w § 2 ust. 3 między innymi opis planowanej działalności, ale osobnego punktu o konkurencji tam nie ma. Dokłada go urząd we własnym wzorze wniosku. Składasz wniosek w innym programie? Sprawdź wzór biznesplanu z ogłoszenia o naborze, bo pytanie o konkurencję może tam brzmieć inaczej albo go nie być.
Przy dotacji z PFRON na start firmy druk Wn-O pyta osobno o klientów, reklamę i sprzedaż, a jak przenieść do niego analizę z biznesplanu, piszę we wpisie Wniosek o dotację z PFRON a wniosek z urzędu pracy: różnice i co przygotujesz raz.
Przykład z publicznych dokumentów: urząd pracy w Brzesku w druku wniosku na 2026 r. (druk wniosku i Zasady z tabelą kryteriów są w dwóch plikach ZIP w ogłoszeniu o naborze na stronie urzędu) ma w części II punkt 4 „Opis rynku (…) oraz analiza planowanej działalności gospodarczej w odniesieniu do konkurencji”. W nawiasie urząd wylicza, co ma się w nim znaleźć, a w punkcie 5 dopytuje jeszcze o przewagę Twoich usług i o to, czy są nowe na rynku.
Zanim cokolwiek napiszesz, rozłóż rubrykę na osobne pytania i odpowiedz na każde. W druku z Brzeska wychodzi ich pięć:
Czy za analizę konkurencji są punkty?
Nie zawsze. W Brzesku tabela kryteriów oceny (załącznik nr 1 do Zasad na 2026 r., w tym samym ogłoszeniu o naborze) daje punkty za miejsce prowadzenia firmy, faktury pro forma, pierwszą działalność, doświadczenie, wcześniejsze wsparcie z urzędu i czas w rejestrze. Za opis konkurencji osobnych punktów tam nie ma.
Nie znaczy to, że rubrykę można zbyć. Te same Zasady każą wpisać treść w każde pole, a „nie dotyczy” tylko tam, gdzie rubryka naprawdę Cię nie dotyczy (§ 3 ust. 3). Braki we wniosku kończą się wezwaniem do uzupełnienia (§ 3 ust. 7), a o ostatecznym przyznaniu dotacji decyduje dyrektor urzędu (§ 3 ust. 10). Skąd biorą się punkty i kto ustala próg, opisałam we wpisie Wniosek o dotację z urzędu pracy: punkty, próg i warunki oceny.
Jak zrobić analizę konkurencji, zanim usiądziesz do druku?
Najpierw zbierasz materiał, dopiero potem piszesz. Kiedy piszesz od razu w druku, z głowy, kończy się na ogólnikach.
Obszar i usługi na kartce
Wypisz gminy, w których chcesz pracować, i usługi, które będziesz sprzedawać. To od razu odpowiedź na część pytania o rynek: kto jest Twoim klientem (osoby prywatne, firmy) i na jakim terenie go szukasz. Bez tej listy nie wiesz, kogo w ogóle uznać za konkurenta.
Frazy, które wpisze Twój klient
Szukaj tak, jak szukałby klient: nazwa usługi plus miejscowość. Najpierw Twoja gmina, potem miasto powiatowe, potem gminy sąsiednie. Każdą usługę sprawdź w dwóch, trzech wersjach, bo klient nie zawsze używa branżowej nazwy.
Te same frazy wpisz w mapach (na przykład w Mapach Google). Tam znajdziesz też małe firmy, które nie mają własnej strony.
Strona firmy, profil i rejestr
Przy każdej znalezionej firmie otwórz jej stronę albo profil w mediach społecznościowych i sprawdź ofertę, obszar działania, cennik i zdjęcia realizacji. Nazwę i adres porównaj z wyszukiwarką firm na biznes.gov.pl, żeby mieć pewność, że firma nadal jest aktywna.
Notatka robocza zamiast pamięci
Wszystko zapisuj od razu, z informacją, skąd to wiesz. Analiza konkurencji robiona „z pamięci” wraca potem do wniosku jako wrażenie, a nie fakt. U mnie notatka ma przy każdej firmie takie pola:
| Co zapisuję | Po co |
|---|---|
| Nazwa i miejscowość | Odpowiedź na „kim są i gdzie” |
| Zakres oferty | Mocne i słabe strony |
| Obszar, na którym pracuje | Luka w Twojej części powiatu |
| Cennik, realizacje, opinie | Co klient widzi przed wyborem |
| Źródło i data sprawdzenia | Żeby nie wpisać domysłu |
Notatka może mieć dziesięć firm. Do wniosku trafią z niej najwyżej trzy, ale wybierzesz je świadomie: te, które naprawdę robią to samo co Ty i na tym samym terenie.
Mocne i słabe strony konkurencji bez oceniania na oko
Tu najłatwiej o wpadkę. „Firma X ma słabą jakość” albo „firma Y jest droga” to opinia, której nie obronisz, gdy urzędnik zapyta, skąd to wiesz.
Mocna albo słaba strona konkurenta to coś, co widać w źródle, a nie Twoje wrażenie. W praktyce trzymam się trzech zasad:
- Brak informacji to nie brak usługi. Opisuję to, czym firma sama się chwali („specjalizuje się w…”), i nie dopisuję, czego rzekomo nie robi.
- Mało wiesz, to mało piszesz. Firma ma w rejestrze tylko ogólną nazwę branży, a strony brak? Opisz ją tym, co wiadomo, i nie dopowiadaj reszty.
- Bez rzeczy z drugiej ręki. Oceny w mapach, reklamy konkurencji, zdania typu „duże firmy tu nie dojeżdżają” wpisujesz tylko, jeśli sam je sprawdziłeś. Strona firmy nie działa w dniu sprawdzania? Nie wyciągaj z tego wniosków o firmie.
Mocne strony konkurencji opisz równie uczciwie. Staż, opinie klientów, większa ekipa, jawny cennik… Druk pyta o nie wprost, a wniosek, w którym konkurenci nie mają żadnych zalet, wygląda tak, jakbyś ich nie znał.
Ile firm opisać i ile tekstu się zmieści?
Trzy firmy opisane konkretnie to moim zdaniem więcej niż dziesięć wymienionych z nazwy. Druk z Brzeska to wypełnialny PDF, w którym pole na odpowiedź ma stały rozmiar, więc tekst dłuższy niż ramka może się nie pokazać na wydruku. Sprawdź swój druk, zanim napiszesz dwie strony.
Nie podaję też liczby wszystkich firm w okolicy i nie piszę, że „rynek jest nasycony”. Moim zdaniem po takim zdaniu każdy czytający zastanowi się, czy kolejna firma w ogóle się utrzyma.
Jak nowa, jednoosobowa firma pokaże przewagę nad firmami ze stażem?
Przewaga nie bierze się z przymiotników („profesjonalnie, rzetelnie, terminowo”), tylko z luk, które widać w Twojej notatce. Jeśli konkurent robi tylko część usług, pracuje na dużym obszarze albo nie pokazuje cennika, to jest miejsce na Ciebie.
Nowa firma prowadzona przez jedną osobę może pokazać na przykład takie przewagi, o ile są prawdą:
- join_inner
Kilka usług w jednej ofercie
Klient nie szuka dwóch wykonawców, bo to, co u konkurentów jest osobno, masz razem.
- person
Jedna osoba od wyceny do końca
Klient rozmawia z tym, kto wykona usługę, a nie z biurem i podwykonawcą.
- near_me
Krótki dojazd do najbliższych gmin
Do klientów z okolicy masz bliżej niż firma, która ma bazę w mieście powiatowym.
- savings
Niskie koszty stałe
Nie płacisz czynszu ani pensji, więc Twoja wycena nie musi ich pokrywać.
- workspace_premium
Doświadczenie na papierze
Praca w branży przed założeniem firmy, którą potwierdzisz dokumentami, na przykład świadectwem pracy.
Do tego dochodzi sprzęt, który kupisz z dotacji. Wpisz go konkretnie, tymi samymi pozycjami co na liście zakupów, a nie „nowoczesny sprzęt”. Rubryka o przewadze i lista wydatków powinny mówić to samo. Jak urząd czyta samą listę wydatków, pokazuję we wpisie Korekta wniosku o dotację: 5 błędów w kosztorysie i jak je poprawić.
Co zrobisz z przewagą firm ze stażem?
To druga połowa pytania z druku. Działania mają być takie, które jedna osoba wykona od pierwszego miesiąca:
- po każdym zleceniu prośba o opinię i zgodę na zdjęcia, żeby z czasem mieć portfolio, którego dziś brakuje,
- wycena u klienta przed rozpoczęciem pracy, żeby od początku znał cenę,
- kalendarz ułożony pod jedną osobę: lepiej podać klientowi uczciwy termin niż przyjąć zlecenie, którego nie skończysz na czas.
Na pytanie, czy Twoje usługi są nowe na rynku, odpowiadasz zgodnie z prawdą. Krótkie „nie” jest w porządku, bo czym się wyróżniasz, pokazałeś już w przewagach.
Jak może wyglądać analiza konkurencji - przykład
Przykład jest zmyślony. Wymyślona firma: mobilne pranie tapicerki, dywanów i wykładzin u klienta. Firmy A, B i C nie istnieją, chodzi tylko o układ.
Rynek: osoby prywatne z gminy, w której mieszkam, i z trzech gmin sąsiednich, a także małe biura i gabinety.
Konkurencja: Firma A (miasto powiatowe) - pralnia z odbiorem dywanów, jawny cennik na stronie; tapicerkę meblową trzeba do niej przywieźć. Firma B (sąsiednia gmina) - pranie tapicerki u klienta, dużo zdjęć realizacji w mediach społecznościowych; oferta skupiona na tapicerce samochodowej. Firma C (miasto powiatowe) - firma sprzątająca, która ma pranie wykładzin w ofercie biurowej; o klientach prywatnych strona nie wspomina.
Przewaga konkurencji: staż, opinie klientów, rozpoznawalność. Moje działania: prośba o opinię po każdym zleceniu, wycena przed praniem, terminy ustalane tak, żeby obsłużyć klienta w tym samym tygodniu.
W tym przykładzie każda firma ma mocną stronę i coś, czego w jej ofercie nie widać, opisane ostrożnie. Przy firmie C nie ma zdania „nie obsługuje klientów prywatnych”, tylko informacja, że strona o nich nie wspomina. W prawdziwym wniosku wpisujesz prawdziwe nazwy i miejscowości z Twojej notatki.
Najczęstsze pytania o analizę konkurencji we wniosku o dotację
Czy analiza konkurencji w biznesplanie do dotacji daje punkty?+
Zależy od urzędu. W Brzesku tabela kryteriów na 2026 r. nie ma za nią punktów, ale rubryki nie wolno zostawić pustej. Kryteria Twojego urzędu znajdziesz w jego zasadach przyznawania dotacji.
Co wpisać, gdy w okolicy nie ma konkurencji?+
Moim zdaniem poszerz obszar: miasto powiatowe, gminy sąsiednie, firmy, które dojeżdżają do klienta. Jeśli nikt nie robi dokładnie tego samego, opisz firmy, które zaspokajają tę samą potrzebę inaczej, i napisz, czym się od nich różnisz.
Czy mogę skorzystać z gotowego wzoru analizy konkurencji?+
Tylko jako układu. Nazwy, miejscowości oraz mocne i słabe strony muszą pochodzić z Twojej okolicy, bo rubryka pyta o konkretne firmy i ich lokalizację.
Jak opisać firmę, której strona nie działa?+
Sprawdź ją jeszcze raz innego dnia i w rejestrze firm. Jeśli dalej wiesz tylko, że istnieje i czym się zajmuje, opisz ją tym jednym zdaniem albo wybierz do wniosku inną firmę, o której wiesz więcej.
Pamiętaj
Analiza konkurencji we wniosku o dotację to kilka odpowiedzi w jednym polu: rynek, kto i gdzie, mocne i słabe strony, przewaga konkurentów i Twoje działania. Najpierw notatka z prawdziwymi firmami i źródłami, potem krótki tekst w ramce druku. Jeśli po złożeniu wniosku urząd dopyta o któryś zakup z listy, przeczytaj, co napisać w wyjaśnieniu do wniosku o dotację, gdy urząd pyta o wydatek.
Wolisz, żeby ktoś przygotował wniosek razem z Tobą? Tym zajmujemy się na co dzień: dofinansowanie i dotacje dla firm - znajdziemy program i napiszemy wniosek. Możesz też od razu napisać do nas.
